‘Ghb is belangrijker dan zon, zand en zee’. Zo luidde de suggestieve kop van een al even suggestieve reportage in de liberale krant NRC Handelsblad. Het stuk handelde over de partycultuur op de stranden van Bloemendaal aan Zee. Daar wordt –volgens het artikel- veel drugs gebruikt en is vooral het narcoticum ghb populair. Aangezien je bij ghb snel overdoseringen krijgt en het middel slecht combineert met alcohol had Bloemendaal de afgelopen zomer te maken met 18 gevallen van comateuze bezoekers die per ziekenauto moesten worden afgevoerd. Daarom denkt de burgemeester van Bloemendaal over het invoeren van een zerotolerancebeleid.
Over zerotolerancebeleid had een paar dagen daarvoor ook al een ander artikel in NRC gestaan. Op een aantal dansfeesten is de politie sinds een paar jaar zo streng dat zelfs marihuana wordt afgepakt. Voorheen was het zo dat op dit soort feesten hasj en wiet werden gedoogd. Andersoortige drugs werden altijd al afgenomen, als ze tenminste gevonden werden bij het fouilleren bij de ingang. Het is een wonderlijke redenering: er zijn ongelukken met ghb en om die reden moeten hasj en wiet worden verboden op feesten.
Maar zerotolerance behelst meer. Al bij een aantal Amsterdamse housefeesten werd zelfs met drugshonden gewerkt. De toegang tot dit soort party’s begint dan een beetje te lijken op een Oost-Europese grensovergang uit de tijd van het ijzeren gordijn. De vraag is nu wat precies de reden is voor dit grimmige beleid. In het artikel over Bloemendaal worden de problemen rond ghb genoemd als aanleiding voor een strengere aanpak. Bij dancefestivals is er verder niet een echte aanleiding: de medische problematiek rond drugs is erg klein en alcohol is vaker een groter probleem. Terwijl drank op deze feesten vrij verkrijgbaar is.
De reden die vaak wordt aangevoerd is dat men de bezoeker van feesten wil ‘beschermen’. Een klassiek paternalistische redenering dus: wij weten wat goed voor je is en daarom nemen we je alle illegale roesmiddelen af. De logische vraag die je dan kan stellen is: werkt het? Gaat de gezondheid van de partybezoeker erop vooruit bij een dergelijk strenger beleid? Het antwoord daarop is gemakkelijk te geven. Drugs zijn vrij gemakkelijk mee te smokkelen, iets dat bezoekers van feesten in landen waar al jaren een repressiever drugsbeleid heerst, zoals in het Verenigd Koninkrijk, al lang weten. Maar al zou het wel werken, dan kan het negatieve effecten hebben. Mensen die graag in een roes willen geraken op een feest zullen vanzelf op zoek gaan naar drugs op het feest zelf, met alle risico’s voor de kwaliteit van wat ze kopen. Of ze gaan juist heel veel drinken en alcohol is nu juist een middel dat –zoals de ervaring leert- veel problemen kan opleveren. Of ze nemen van tevoren alles in één keer in.
Jaren terug, in minder repressieve tijden, was het mogelijk om op housefeesten je pilletje te laten testen op kwaliteit. Ook was het mogelijk om informatie te krijgen over het minimaliseren van risico’s bij druggebruik. Dat zou je ook kunnen zien als een vorm van paternalisme, maar een libertaire vorm daarvan: we weten dat jullie die drugs toch gaan gebruiken, maar doe het dan alsjeblieft op een verstandige manier. Er was altijd een autoriteit aanwezig die je kon vertellen wat je beter wel en niet kon doen. Het maakte feesten minder grimmig, gezelliger en zorgde voor minder incidenten.
Maar de mogelijkheid om pillen te testen is al een paar jaar terug door de neoconservatieven van het CDA in de regering afgeschaft. Het idee daarachter was dat zo’n test een impliciete goedkeuring van druggebruik inhield en dat wilde men niet. Druggebruik mag niet, het is fout en wordt bestraft. Dat was de nieuwe boodschap. De stelligheid waarmee dit verkondigd wordt doet vermoeden dat er hier meer achter zit dan alleen medeleven met de problemen van jongeren met druggebruik. Waar rook is, is vuur en wanneer er niet geluisterd wordt naar rationele argumenten, dan weet je bijna altijd dat je tegen het koele, bikkelharde oppervlak van een in beton gegoten ideologie aanbotst.
De eerder genoemde suggestieve kop boven het artikel uit NRC zegt wat over die ideologie. Want waarom poneert de krant hier een tegenstelling tussen ghb en ‘zon, zand en zee’? De impliciete boodschap is: aan zon, zand en zee zou je genoeg moeten hebben. Waarom dan ook nog drugs nemen om je lekker te voelen? Het is de eeuwige litanie van de overtuigde niet-gebruiker: ‘je kunt toch ook plezier hebben zonder te gebruiken?’. En die boodschap veronderstelt weer een nog diepere overtuiging: het geluk is altijd voorhanden. Deze wereld is op zichzelf mooi genoeg om van te genieten, het zijn de simpele dingen die het hem doen, het ware geluk ligt in de eenvoud en meer van dat soort clichés.
De sceptische conservatief John Gray heeft deze overtuiging in zijn boek Strohonden (Eng: Straw dogs) haarscherp gekoppeld aan utopisme. Mensen die geloven dat de hemel op aarde maakbaar is kunnen moeilijk leven met het idee dat andere mensen roesmiddelen nemen om tijdelijk te ontsnappen aan de gewoonheid en dagelijksheid van het bestaan. Daarom is één van de grootste anti-drugscampagnes ooit uitgevoerd door een totalitair utopisch regime: China onder Mao. Maar ook neoliberalisme en neoconservatisme zijn ideologieën die geloven dat de wereld maakbaar is, dat overal een oplossing voor is. Daarom is de ‘War on drugs’ ook serieus begonnen onder Reagan (veel fanatieker dan Nixon, die officieel begonnen is met een repressiever beleid), diezelfde man die in de Verenigde Staten met neoliberale hervormingen begon is gestart.
In de woorden van John Gray: ‘Druggebruik is het stilzwijgend toegeven van een verboden waarheid. Voor de meeste mensen ligt het geluk buiten bereik. Vervulling wordt niet in het dagelijks leven gevonden, maar in het ontsnappen eruit. Aangezien geluk niet verkrijgbaar is, zoekt het merendeel der mensheid plezier.’ Die verboden waarheid willen de utopisten en ideologen van nu niet erkennen. Het is niet voor niets dat ik eerder de vergelijking maakte tussen de bewaakte ingang van dancefestivals, met honden en veel politie, met het ijzeren gordijn tijdens de Koude Oorlog. Ook het inzetten van agenten in burger, om druggebruik en handel tijdens housefeesten op te sporen (eveneens onderdeel van zerotolerance beleid) doet denken aan de praktijken van de Stasi in de DDR. De oorlog tegen drugs levert een nieuw soort totalitarisme op, waarvan we de vormen al eerder in de geschiedenis hebben mogen aanschouwen.
Ik hoor te weinig geluiden uit linksliberale hoek die hier tegenin gaan. Waar is Groenlinks? D’66? Waarom horen we zo weinig van de vrijzinnige richting binnen de PvdA? Bestaat die nog? Er gebeurt op dit moment iets heel naars met onze maatschappij en het gebeurt recht voor onze neuzen. Nederland was ooit een tolerant land met een uitstekend functionerend drugsbeleid. Er zijn krachten bezig om al die vooruitstrevendheid, alles waar we trots op waren, kapot te maken en daar een sombere, repressieve machine overheen te leggen. Als er iets is dat vrijzinnig links zou moeten doen, dan is het wel het aan de kaak stellen van dit soort praktijken.
derde rijk is er al nu moeten ze alleen de muur nog hoger maken, en de meeste drugs liggen bij het politbureau en de apotheek
Dylan, mooi stuk en ik ben het grotendeels met je eens. Eén kleine opmerking.
Zou het niet zo zijn dat voor een bepaald segment van degenen die naar dit soort evenementen gaan, de door honden en politieagenten gemarkeerde overgang naar een andere sector juist precies hun zelfbeeld bevestigt: ‘zie hoe anders we zijn, nu kunnen we tenminste echt uit ons dak gaan, we zijn hier ontslagen van de conventies van de burgerlijke totalitaire samenleving’? Bij betaald voetbal zie je hetzelfde fenomeen. Het zo behandeld en bekeken worden hoort bij de kick.
Het is een fenomeen dat zich overal voordoet: de extremen voelen zich door elkaar bevestigd en trekken zich aan elkaar op. Ze trekken bovendien de meeste aandacht van de media. De gematigden moeten er onder lijden. De kunst is dit soort excessen te voorkomen. Maar dat is moeilijk omdat er altijd een segment van de bevolking is dat zich ongerust maakt en niet begrijpt waarom de overheid ‘er niets aan doet’.
Ik geloof niet dat we steeds totalitairder worden. We verstaan gewoon de kunst niet dit soort spiralen een halt toe te roepen.
Maar dan blijft wel de vraag, waarom dat een tijd geleden wel kon. Hoe komt het dat we vroeger pilletjes op een housefeest konden laten testen en de overheid op deze manier verdekt aanwezig was, in plaats van met honden en politieagenten? Ik denk niet dat het te maken heeft met de utopisch totalitaire tendenzen die Gray beschrijft. We geloven gewoon niet in softe politiek -daar maakt niemand zich populair mee. En ik vrees dat dit voorlopig zo blijft -precies vanwege de spiraal die ik beschreef.
Beste Dylan en Pieter,
Inderdaad een mooi stuk en een goede diagnose van de ‘verborgen waarheid’ van drugsgebruik. (Alleen een slecht gekozen frase.)
Maar inderdaad ben ik het ook met Pieter eens dat repressie van drugsgebruik meer te maken heeft met ongeruste kiezers dan met totalitair utopisme. Én met een paradox die ik al eerder aan de orde gesteld heb: dat meer informatie niet per se slimmer maakt. Gaat er iets mis met een pilletje op een party, dan staat er al gauw een reportage in de krant, een actualiteitenrubriek stofzuigert wat beelden van ‘mensen in de straat’ die vinden dat ‘dit niet moet kunnen’ en ‘er iets aan gedaan moet worden’, en dezelfde dag nog wordt er een kamervraag over gesteld.
‘We verstaan de kunst niet dit soort spiralen te doorbreken’. Helemaal mee eens, maar wie zijn ‘we’?
@ Floris: we dat is het CDA, en de bijbehorende aanpak, dat lijkt me duidelijk.
L.S.,
Het doet met deugd hier weer eens een stuk te lezen dat niet alleen links, maar ook liberaal is. Ik ben het er volkomen mee eens, met uitzondering van de laatste paar paragrafen over meneer Gray. Ik gun hem absoluut zijn boekverkopen, maar op basis van de samenvatting hier lijkt me zijn gezwam een serieuze verspilling van papier. Dat begint al bij het idee dat communisten, neo-conservatieven en neo-liberalen allemaal in een “maakbare” samenleving zouden geloven. Dat klopt wel, maar dan moet je dat idee van “maakbaar” wel onzinnig oprekken. Paternalistisch drugsbeleid heeft wat mij betreft niets met neoliberalisme te maken, maar des te meer met conservatisme.
Allen, dank voor jullie inhoudelijke reacties! Op een aantal wil ik nog even ingaan.
@Pieter: Je hebt het over een bepaald segment van degenen die naar feesten gaan, voor wie de honden en de politieagenten juist hun zelfbeeld bevestigen. Je maakt daarbij de vergelijking met voetbalsupporters. Waar leid je dit uit af? Er zijn op housefeesten en festivals bijna geen ongeregeldheden, hetgeen deels verklaard kan worden uit de werking van de ‘love-drug’ ecstacy, maar ook uit het feit dat mensen naar zo’n feest gaan om gezamenlijk te dansen helemaal geen behoefte hebben om de boel af te breken. Ikzelf ga al meer dan 15 jaar naar dit soort feesten en heb nooit zoiets om mij heen gemerkt. En het is ook niet zo dat nu met de strenge veiligheidsmaatregelen een ander publiek wordt getrokken dan vroeger. Een paar weken terug was ik op Ibiza, waar nauwelijks gefouilleerd wordt in de clubs (Spanjaarden beginnen qua progressief drugsbeleid de laatste tijd wat voor te lopen op Nederland) en daar is de sfeer eigenlijk net zo gemoedelijk.
En met totalitair doel ik niet op de samenleving, maar specifiek op de wijze waarop op dit soort feesten door de politie wordt gehandeld. Dat er ’stillen’ zijn voor wie iedereen bij wie de hand van zijn zak naar zijn mond gaat al verdacht zijn. Zie voor meer informatie hierover ook de website http://www.tolerantie.nu.
In je analyse lijk je er ook vooral een binnenlands probleem van te maken. Volgens mij heeft de toenemende repressie echter vooral te maken met druk van de Verenigde Staten en een institutie als de UNODC (United Nations Office on Drugs and Crime – alleen de naam is al stigmatiserend!).
In zijn recente boek ‘Het utopisme van de drugsbestrijding’ toont Egbert Tellegen aan hoe het ‘ideaal van de drugsvrije samenleving’.. dat door de VN nog steeds openlijk beleden wordt, op een utopie berust, die door landen koste wat het kost wordt doorgedrukt. Geen wonder dat een sociaaldemocratisch land als Zweden al jaren een zeer repressief drugsbeleid voert (en een hoog aantal probleemgebruikers kent.. hoewel Zweden door de de Verenigde Naties als succesnummer wordt aangevoerd!). Ook de drugsbestrijding in de Verenigde Staten stamt notabene uit het ‘progressieve tijdperk’ waaruit ook de alcoholprohibitie stamt. Alcohol hebben ze uiteindelijk uit het lijstje moeten schrappen, maar de ellendige ‘war against drugs’ gaat door. In mijn ogen bevestigt Tellegen daarmee de stelling van Gray.
@Floris: de media spelen hierbij inderdaad een kwalijke rol. Maar ook ontbreekt het toch vaak aan intellectuelen die zich uit durven spreken voor een minder repressief drugsbeleid. In Nederland heb je wat organisaties, zoals de Stichting Drugsbeleid (Freek Polak) en publicisten als Erik van Ree die erover schrijven. Maar je hoort ze eigenlijk te weinig. Er ontbreekt een Solzjenitsyn van de drugs-Goelag.
@martinned: je hebt wel een punt. Juist een neoliberaal als Milton Friedman heeft een uitgebreid pleidooi gevoerd voor het vrijgeven van illegale drugs. De hele drugsproblematiek was in zijn ogen eerder een typisch voorbeeld van de gevolgen van staatsinmenging. Toch zie je dat onder Reagan en Thatcher het drugsbeleid is verscherpt en dat bijna overal waar neoliberale omwentelingen zijn doorgevoerd het aantal mensen dat in de gevangenis terecht is gekomen (vaak vanwege drugsgerelateerde misdrijven) sterk omhoog is gegaan. Misschien heb je gelijk en zit hier een andere oorzaak achter dan bijvoorbeeld het utopisme dat in Zweden een rol heeft gespeeld. Heeft het meer te maken met het zoeken naar zondebokken in tijden waarin allerlei zekerheden wegvallen. Om het toe te schrijven aan ‘conservatisme’ vind ik wat makkelijk: waar komt dat conservatisme zo opeens vandaan?
L.S.,
@Dylan: De verbanden tussen neo-liberalisme en conservatisme in de laatste 30 jaar is eerder een onderwerp voor een boek dan voor een blog-comment, maar ik zou in elk geval willen opmerken dat het concept (neo-) liberalisme “a multitude of sins” omvat. (Ik vermoed overigens dat het een term is die oorspronkelijk vooral door tegenstanders werd gebruikt, dat kan een verklaring zijn voor de variatie in ideëen die eronder kunnen vallen.) Zowel bij de VVD vandaag, als ook bij Reagan en Thatcher zie je een heel scala aan ideëen die variëren van klassiek liberaal tot conservatief. Vaak zie je ook dat bepaalde beleidsaanbevelingen vanuit beide richtingen ondersteund kunnen worden: een terugtredende overheid is als zodanig positief, en geeft meer ruimte aan marktwerking, maar kan in veel gevallen ook de “concurrentiekracht” van het bedrijfsleven versterken en de macht van vakbonden ondermijnen. Op die manier zijn er veel beleidsterreinen waar liberalen en conservatieven elkaar hebben gevonden. Maar een ondwerp als het drugsbeleid is bij uitstek een voorbeeld van een beleidsterrein waar liberalen en conservatieven het oneens zullen zijn. De conservatief gelooft in de realiseerbaarheid van een terugkeer à la salafisme naar de deugdzamere samenleving van weleer, en de liberaal gelooft in zoveel mogelijk (keuze)vrijheid en een terugtredende overheid. (Simpel gezegd.) Hoe we van hier bij de verboden waarheid van meneer Gray uitkomen, is me helaas niet helemaal duidelijk.
@martinned: Nu maak je er een definitiekwestie van. Ik heb het over de praktijk. Het neoliberalisme is een utopie die de overheid wantrouwt en alles verwacht van de markt en de autonomie van individuen. Die ideologie heeft zich in de praktijk echter altijd gemengd met conservatieve sentimenten.
Als je de definitie lostrekt van de praktijk, dan gedraag je je net zo als die marxisten die aangeven dat het socialisme-in-een-land van Lenin, Stalin en Mao weinig te maken heeft gehad met het oorspronkelijke ideeengoed van Marx, dat daardoor zuiver en onaangetast blijft. Maar de geschiedenis leert dat marxisme vaak een onsmakelijk verbond aangaat met nationalistische en dictatoriale elementen. Zo is het ook met het neoliberalisme, dat blijkbaar het beste werkt in combinatie met conservatief-rechtse ideologie… waar de stigmatisering van druggebruikers en druggebruik deel van uitmaakt.
L.S.,
1. Even snel, om niet te ver off-topic te geraken: Je vergelijking met de oude marxisten slaat je plank mis, want mijn punt was dat neo-liberaal simpelweg een onnauwkeurig label is, omdat het mensen omvat die er zeer verschillende ideologiën op na houden, die simpelweg in een aantal gevallen op dezelfde conclusie uitkomen. Marxisme, daarentegen, leidt onvermijdelijk tot “dictatoriale elementen”, omdat centrale planning zonder tyrannie alleen op papier mogelijk is. (Zie Hayek.) Marxisme zonder nationalisme is daarentegen zeer wel mogelijk (Rosa Luxembourg?), en dus hebben marxisten wat mij betreft een punt als ze zeggen dat allerlei nationalistische rampen niet aan hun ideologie kunnen worden toegeschreven.
2. On topic: Als je neo-liberalisme definiëert als een ideologie “die de overheid wantrouwt en alles verwacht van de markt en de autonomie van individuen”, dan zie ik nog steeds niet hoe dat leidt tot Gray’s verboden waarheid. De enige manier waarop je die link zou kunnen maken, is door het “alles verwacht” deel van je definitie zo in te vullen dat neo-liberalen op ouderwetse anarchisten gaan lijken. Ik ben best bereid er geen definitiekwestie van te maken, maar er zijn grenzen. Wat mij betreft zijn neo-liberalen over het algemeen redelijk cynisch, in de zin dat ze in veel gevallen de markt de minst slechte oplossing vinden. Daar komt weinig hosanna bij kijken. Ook vinden ze vaak dat overheidsbemoeienis als zodanig slecht is, zonder te beweren dat mensen in een nachtwakerstaat allemaal blij zullen zijn. (Het idee is meer dat in een dergelijke samenleving mensen vrij zijn om hun eigen leven te verklooien, en dat velen dat ook zullen doen, maar dat dat beter is dan een samenleving waar iedereen aan het handje wordt gehouden.)
3. Ik geef overigens toe dat mijn vorige comment misschien wel iets te precies op (mijn) definities was gebaseerd.
Dylan bedankt voor je repliek. Ik begrijp je punt en accepteer dat de spiraal waar ik het over had geen goede verklaring van de repressieve aanpak van de politie vormt. Maar dan blijft het feit van de verharding des te raadselachtiger. Als er geen goede aanleiding voor de aanwezigheid van politie met honden is, als de oude aanpak bovendien veel effectiever en publieksvriendelijker blijkt, als het in Spanje zonder kan, wat verklaart dan in godsnaam dit soort verharding?
Afnemend onderling vertrouwen, zou dat het zijn? Erg veel verklaart het niet, maar het is een begin…
Mooi, die discussie over het neo-liberalisme. Een klein punt ter verheldering wellicht: conservatieve en liberale elementen in de neo-liberale mix hebbben één zaak gemeen: de haat voor de staat, die werkelijk niks goed kan doen en alleen maar betuttelt (nu sturen ze weer honden en politie op zachtaardige diskodansers af). De ene partij zoekt een uitweg via de markt, de ander via lokale gemeenschappen, de civil society en/of de familie – en beide partijen (annarchisten en gemeenschapsdenkers) vinden elkaar in hun gedeelde haat voor de staat, die natuurlijk zowel de markt als de gemeenschap bedreigt. Dat de markt een instituut is en van a tot z door één of meerdere overheden georganiseerd moet worden en dat gemeenschappen niet minder betuttelend voor hun leden kunnen zijn dan de staat, wordt voor het gemak even vergeten. Maar neoliberalisme staat wat mij betreft uit een vreemde, nogal explosieve mix van pleidooien voor anarchie, gemeenschap, civil society en markt, die elkaar allemaal vinden in het feit dat ze dezelfde gemeenschappelijke vijand hebben. Onlangs prees Hirsi Ali de VS om precies die reden: In Europa, waar de verzorginsstaat welig tiert, worden Moslims en migranten tot kinderen gemaakt. Of liever, wordt letterlijk iedereen tot kind van Big Mama overheid gemaakt. Gelukkig is dat in de VS anders, aldus Hirsi Ali: een immigrant moet in de VS werken voor zijn of haar onderhoud en krijgt daarmee de waardigheid die iedereen die voor zichzelf kan zorgen verdient”. Ik ben benieuwd wanneer ze gaat pleiten voor het recht om wapens te dragen en het geweldsmonopolie van de overheid betwist: een discussie die in de VS flink wat bloggers bezig houd: zie bv de site van Cato Unbound.
Enfin, als je politie met honden of je af krijgt wordt je in ieder geval niet gepamperd: zou dat de reden van het harde optreden van de overheid zijn? Het is in ieder geval een reactie met kloten, en dat kan je van de softe aanpak van de jaren zeventig niet zeggen. Wat de overheid doet is natuurlijk altijd fout, maar honden met politie is in ieder geval een teken van manhaftigheid.
Mijn probleem met deze posting zijn de soms zwakke redeneringen en wilde gedachtesprongen/grote woorden. Beter was mijns inziens geweest je te concentreren op het antidrugsbeleid. Daarover lijk je goed geïnformeerd. Maar daarover gaat het nauwelijks. Je posting begint met een uithaal naar de NRC en springt vervolgens, via zerotolerancebeleid, ijle eschatologische ruimten in, via zwakke gedachtensprongen.
Je beschuldigt de NRC ervan het totalitarisme te omhelzen op basis van een KRANTENKOP, ‘Ghb is belangrijker dan zon, zand en zee’. Jouw interpretatie: “Waarom poneert de krant hier een tegenstelling tussen ghb en ‘zon, zand en zee’? De impliciete boodschap is: aan zon, zand en zee zou je genoeg moeten hebben. Waarom dan ook nog drugs nemen om je lekker te voelen?”. Voor jou is nu duidelijk: de NRC is utopistisch en zoals alle utopisten gekant tegen druggebruik.
Je kunt mensen niet zomaar andere motieven toeschrijven. Dat zul je goed moeten beargumenteren. Een “maar” veronderstellen in een krantenkop en dan uitpakken is te mager. En onbehoorlijk.
Met vooringenomenheid kun je gemakkelijk andere kwalijke zaken aantreffen in de NRC-reportage. Direct na de kop vervolgt de lead al: “Vroeger plakte de reddingsbrigade pleisters. Nu voeren housebeats en de drug ghb de boventoon in Bloemendaal”. De impliciete boodschap: de NRC wil terug naar de jaren vijftig. Ook keren de journalisten zich impliciet tegen (a) dj-verering (b) ijdelheid (c) gebrek aan oog voor de medemens:
(a) “De extatische menigte in club Bloomingdale heeft geen oog voor (..) de ondergaande zon. Alle aandacht gaat uit naar Moby, de bekende Amerikaanse dj die op een zondagavond tweeduizend bezoekers naar de strandtent lokt”
(b) “De rij keurt zand noch zee een blik waardig. Aandacht voor het uiterlijk is er des te meer”.
(c) “Met zijn zwarte bomberjack, legerbroek en kisten tekent de beveiligingsmedewerker scherp af tegen de roze avondlucht als hij door de duinen bij Bloemendaal marcheert. De extatische menigte in club Bloomingdale heeft geen oog voor hem”.
Je suggereert dat het tweede NRC-artikel dat je opvoert eveneens het zerotolerancebeleid ondersteunt. Maar dat is niet zo. Je schrijft: “Over zerotolerancebeleid had een paar dagen daarvoor ook al een ander artikel in NRC gestaan”. ‘Ook al’ suggereert ‘meer van hetzelfde’. Van ‘ander’ wordt de betekenis ‘tweede’ benadrukt, in plaats van het correcte en volgens mij ook bedoelde ‘andersluidend’. Helderder en correcter was geweest: “Dat het NRC niet alleen maar suggestief over drugs kan berichten, bewijst een artikel van enkele dagen eerder”.
Nu ik toch op de vierkante centimeter bezig ben:
(1) Als de NRC al suggestief was, dan dus twee NRC-journalisten, Leonie van Nierop en Jos Verlaan, niet de krant.
(2) Je suggereert dat de NRC-journalisten instemmen met de zwakke redenering van de Bloemendaalse burgemeester (na 18 comateuze bezoekers is zerotolerance op zijn plaats) maar dat is niet zo. Je tekst verwijst enkele alinea’s vooruit, naar de plek waar je zwakke ideologiekritiek op de krantenkop pleegt.
Het zerotolerancebeleid lijkt slechts bedoeld als opstap naar je eigenlijke onderwerp: (iets als) de sluipende aantasting van burgerrechten. Zie hoe je van dansfeesten bij duistere krachten belandt:
(a) de toegang tot party’s lijkt “een beetje” op een Oost-Europese grensovergang uit de tijd van het ijzeren gordijn.
(b) de inzet van agenten in burger op housefeesten “doet denken aan” de praktijken van de Stasi in de DDR.
(c) Conclusie: “De oorlog tegen drugs levert een nieuw soort totalitarisme op, waarvan we de vormen al eerder in de geschiedenis hebben mogen aanschouwen”.
Niet “een beetje” totalitarisme maar the full Honecker. Het zerotolerancebeleid is teken aan de wand geworden, symptoom van allerlei oprukkend utopisme: “Er gebeurt op dit moment iets heel naars met onze maatschappij en het gebeurt recht voor onze neuzen. Nederland was ooit een tolerant land met een uitstekend functionerend drugsbeleid. Er zijn krachten bezig om al die vooruitstrevendheid, alles waar we trots op waren, kapot te maken en daar een sombere, repressieve machine overheen te leggen”.
In je reacties probeer je te landen op aarde. Je zegt (#6) het over het totalitarisme van politieoptreden op dansfeesten te hebben. Dat kun je niet volhouden. Je hebt het minstens over het Nederlands drugsbeleid in internationale context (zie de eropvolgende alinea, waarin je de VS en UNODC noemt). Waarop je grote etiketten plakt.
Maar je landt te weinig. Ik vind je op een zwakke wijze theoretische/conceptuele vragen ontlopen. Jij hebt termen als neoliberalisme, utopisme, totalitarisme, conservatisme gebruikt en jij hebt het over de verhouding van theorie en praktijk. Martinned vraagt je (#7) theoretisch ‘terzake’ te komen. Jij reageert (#8) met een inductieve generalisatie:
(a) Het neoliberalisme is weliswaar een theorie [een utopie].
(b) maar in concrete praktijken heeft het zich ALTIJD (!) “gemengd met” “conservatieve sentimenten”. Je weet niet waarom. Maar daarom mag Martinned niet conceptuele kwesties opwerpen, want dan wil hij de theorie van vreemde smetten vrij houden.
Tot slot, een smaakkwestie: Stasi, Goelag-archipel, totalitarisme waarvan we de vormen al eerder in de geschiedenis hebben mogen aanschouwen: op mij komt dit wat overspannen over toegepast op dansfeesten. Misschien wreekt zich hier dat het zo weinig over drugbeleid is gegaan in je posting en des te meer over krantekoppen en een sceptisch conservatief.
Ik moet bij ‘zero tolerance’ altijd meteen denken aan die poliopatiëntjes in de zwartekousenband (dat is Nederlands voor Bible Belt)… vreemde associatie?
Geen vreemde associatie Bernhard! Zero tolerance is een vorm van religie die tegen elke redelijkheid ingaat. Ik vergelijk een restrictief drugsbeleid ook wel met het verbod op het gebruik van condooms dat komt van de paus en bepaalde strenge protestantse kerken. Volgens hen mensen moeten gewoon geen seks hebben voor het huwelijk. Probleem is echter: ze doen het wel! Net zoals dat ze drugs nemen! Zorg daarom liever dat ze het veilig doen en zichzelf en anderen niet al teveel schade berokkenen. Ik vind de houding van dit soort religieuzen dan ook niet alleen dom, maar ook nog eens moreel verwerpelijk. Hoeveel mensen moeten er doodgaan voordat de idealisten van de drugsvrije of seks-voor-het-huwelijk-vrije samenleving erachter komen dat ze een hopeloze utopie nastreven?
L.S.,
@Dylan: Geldt die logica ook voor moord? Ik citeer:
“Zero tolerance is een vorm van religie die tegen elke redelijkheid ingaat. Ik vergelijk een restrictief [beleid tegen moord] ook wel met het verbod op het gebruik van condooms dat komt van de paus en bepaalde strenge protestantse kerken. Volgens hen mensen moeten gewoon geen seks hebben voor het huwelijk. Probleem is echter: ze doen het wel! Net zoals dat ze [moorden]! Zorg daarom liever dat ze het veilig doen en zichzelf en anderen niet al teveel schade berokkenen. Ik vind de houding van dit soort religieuzen dan ook niet alleen dom, maar ook nog eens moreel verwerpelijk. Hoeveel mensen moeten er doodgaan voordat de idealisten van de [moordvrije] of seks-voor-het-huwelijk-vrije samenleving erachter komen dat ze een hopeloze utopie nastreven?”
Zoals gezegd, ik ben het met je eens dat een drugsbeleid zoals je dat in je stuk beschrijft erg fout en erg onpraktisch is, maar het concept zero-tolerance kun je niet zo makkelijk wegzetten. Voor een groot aantal misdrijven geldt terecht een zero-tolerance beleid. De vraag of dat voor een specifiek misdrijf zo zou moeten zijn hangt af van de mate van verwerpelijkheid van het misdrijf, de waarschijnlijkheid dat een drastisch beleid inderdaad zal bijdragen aan het terugdringen ervan, en, kort gezegd, de eventuele bijwerkingen van zo’n zero-tolerance beleid. (Bij voorbeeld dat het bij een zero-tolerance drugsbeleid niet meer mogelijk is om pillen-testers in te zetten.)
P.S. [Off topic] Het Vaticaan is ook tegen condooms binnen het huwelijk. Om precies te zijn: “The use of condoms goes against human dignity. * Condoms change the beautiful act of love into a selfish search for pleasure – while rejecting responsibility. * Condoms do not guarantee protection against HIV/AIDS. * Condoms may even be one of the main reasons for the spread of HIV/AIDS.” [/Off Topic]
“Er zijn krachten bezig om al die vooruitstrevendheid, alles waar we trots op waren, kapot te maken en daar een sombere, repressieve machine overheen te leggen.”
De kiezer is op drift. Het midden probeert haar positie af te dwingen op de kiezer. Alles wat afwijkt van de ware waarheid wordt behandelt als ketterij. Alleen dan met de moderne Stasi achtige methodes.
Het leuke is, het werkt. Neem bv het invoeren van het rookbeleid, ging vlekkeloos.
@martinned: goed punt, een vorm van zerotolerance-beleid is zeker gerechtvaardigd als we het hebben over geweld. Dat valt ook te beredeneren vanuit het schadeprincipe. Geweld is namelijk synoniem met het toebrengen van schade. Druggebruik echter, kan tot schade leiden, maar uit onderzoek blijkt dat het merendeel van de druggebruikers gebruiken zonder anderen schade te berokkenen en zichzelf minimaal schaden. Vergelijk het met autorijden. Ook autorijden kan leiden tot schade: voor anderen, voor jezelf, voor het milieu. Omdat de meeste mensen dat echter niet doen en autorijden niet zonder meer gelijkgesteld kan worden met ’schade toebrengen’ voeren de meeste landen een reguleringsbeleid: rijbewijzen, verkeersregels, accijnzen: allemaal manieren om de schade van het autorijden te minimaliseren. Dat zou volgens mij ook het juiste beleid moeten zijn t.o.v. drugs. Geweld daarentegen brengt altijd schade toe. De enige uitzonderingen die we daarin kennen zijn zelfverdediging en wetshandhaving en ook die zijn weer aan allerlei regels onderhevig.
De antidrugskerk verdraait echter de werkelijkheid door druggebruik zonder meer gelijk te stellen aan ’schade toebrengen’. Door het opblazen van incidenten en voortdurende stigmatisering van druggebruik wordt een fictie gecreeerd die verschrikkelijke gevolgen heeft voor de individuele vrijheid.
@Pieter: afnemend onderling vertrouwen: ik geloof dat daar wel wat in zit. Daarnaast denk ik dat een heel complex aan sociale tegenstellingen en onvrede geprojecteerd wordt op ‘afwijkende’ groepen. Of het nu moslims zijn of mensen die wel eens drugs gebruiken. Bovendien is het ‘bezig zijn’ met het pesten van afwijkenden ook een prettige manier om meer existentiele vragen over de wijze waarop de maatschappij is gestructureerd (sociaal en economisch) uit de weg te gaan.
Met Dylan ben ik het helemaal eens, gewoon mensen zelf verantwoordelijk maken, denkt iemand nou echt dat de politie iets doet aan het drugsgebruik? De politie neemt het alleen maar in beslag, sluit mensen op, kamt iedereen hun informatie uit, en pest iedereen weg, maar heeft nog nooit iemand ervan weerhouden om drugs te nemen, echt beleid gaat gepaard met voorlichting, investeren in kwaliteit, duurzame oplossingen die mensen juist laten zien wat drugs is en hoe ze er vanaf kunnen blijven maar ook hoe ze er van kunnen genieten zonder dat er een poltitieagent op de stoep staat te zeiken die pas komt als de hele familie al half dood is gegaan. Kijk de overheid functioneerd pas als niemand ziet dat het de overheid is die het werk heeft afgeleverd maar tegelijkertijd is het wel zo dat iedereen de overheid nu al zo wantrouwt dat het einde helemaal zoek is met wat ze proberen om mensen eronder te krijgen. Bovendien is de wereld zonder drugs een utopie zolang allerlei kruiden en planten nog als drugs worden aangemerkt. Ze zijn als bezig de halve plantenwereld uit te roeien, zou dat niet komen omdat we er zo bang van zijn dat we er dood aan gaan? Nu gaan we er juist aan dood helaas.
L.S.,
À propos conservatieven en liberalen, leestip: Hayek: Why I am not a conservative.