De overwinningsnederlaag van Jan Pronk. Pas in de vijfde en voorlaatste ronde legde hij het af tegen Liliane Ploumen. De partijtop durfde de confrontatie met de oude linkse boef en scherpslijper niet aan, en kon zijn opluchting over de uitslag nauwelijks verbergen. De kiesprocedure is exemplarisch voor de huidige PvdA en de Nederlandse democratie. In plaats van een scherp profiel en de eerste keus ging de voorkeur uit naar een vaag profiel en de tweede keus. Niet de beste, maar de minst slechte won. Vanwege het draagvlak. Vanwege de coalitie. Vanwege de politieke cultuur.
De hypocrisie van Jacques Tichelaar. Die doet net alsof het besluit om geen referendum te willen houden over het Europese Hervormingsverdrag genomen is op ‘zuiver inhoudelijke’ gronden. De partij draait ten opzichte van het verkiezingsprogramma 180 graden. De politieke koehandel met het ontslagrecht wordt ontkend, maar blijkt toch gepleegd. De coalitiedwang zet de PvdA nogmaals in de klem. Tichelaar geeft een ‘indringende waarschuwing’ af aan de voorstanders van een referendum-initiatiefwet, die zielig spartelen onder dit machtswoord. Zal Paul Kalma, ‘het geweten van de fractie’, de enige zijn die hieraan mag meedoen, om zijn geweten te sussen, en omdat het qua stemverhoudingen toch geen kwaad meer kan?
De burgemeesters-soap van Aleid Wolfsen en Ralph Pans in Utrecht. En die van Ferd Crone in Leeuwarden. De PvdA is blijkbaar alleen vóór een referendum als de bevolking mag kiezen tussen PvdA’ers. Zelfs Pans is er nu voor om het referendum open te breken om kandidaten van andere partijen te laten meedoen! Leefbaar Utrecht en de SP hebben gelijk wanneer zij dit ‘een vanuit Den Haag geregisseerde poppenkast’ noemen. Pierre Heijnen, de ‘burgemeesterslobbyist’ van de PvdA noemt dat ‘je reinste flauwekul… Er is onder partijen (!!) concurrentie voor burgemeestersposten, maar van regie is geen sprake’. Maar net als in Leeuwarden stinkt dit naar een deal. Kritici in de Friese hoofdstad zeggen dat de PvdA koste wat kost een partijgenoot wilde, ‘daar is landelijke regie op gezet’.
Het voortschrijdend inzicht van Guusje Ter Horst. De minister van BZK ziet niets meer in de door de raad gekozen burgemeester die in het verkiezingsprogramma stond, en al helemaal niets meer in de direct gekozen burgemeester waar zij niet lang geleden nog voorstander van was. De gekozen burgemeester is volgens haar ‘voorgoed van het politieke toneel verdwenen’. Als een machtig persoon zoiets zegt, is dat een zichzelf vervullende voorspelling. Net als het CDA en de CU verdedigt zij de kroonbenoeming en keert zich tegen elke vorm van politisering van het ambt. Want dat ‘past niet in de Nederlandse politieke cultuur’. Ed van Thijn noemt de uitspraken van Ter Horst nu ‘verbijsterend’, maar hij was degene die de gekozen burgemeester in de Eerste Kamer tot zinken bracht.
Het politieke lijderschap van Wouter Bos. Die alle bovengenoemde gedraai en gekuip ondersteunt. Een minister van Financiën bovendien die goede sier maakt met ‘de zwaarste lasten op de sterkste schouders’, maar die de armen op de nul houdt, de middenklasse een kwart procent armer maakt, zichzelf en zijn collega’s tien procent rijker, het koningshuis honderdduizenden extra geeft, en de zelfverrijking aan de bedrijfstop helemaal laat lopen. Nivelleren is daarvoor inderdaad niet het goede woord.
De PvdA verziekt de politiek. Weldenkende mensen die ons moeten vertegenwoordigen worden aangezet tot liegen, draaien, buigen en slikken. Er zijn heel weinig mensen die zeggen wat zij denken in Den Haag. De democratische vernieuwing is door de regeringscoalitie geheel van de agenda afgevoerd. De partocratie heerst als nooit tevoren. De coalitie- en fractiedwang zorgen opnieuw voor misselijk makende taferelen. Politieke individualisten en zelfdenkers leggen dramatisch het loodje. We worden niet door volksvertegenwoordigers maar door partijvertegenwoordigers en hun klonen geregeerd. In dit opzicht is Nederland geen democratie. En daar moet wat aan gedaan worden.
Intussen ben ik wel onvoorstelbaar blij dat dat vreselijke referendum (dat net als de vorige keer natuurlijk weer zou gaan over Balkenende, de stijgende zorgpremie, de moslims en weet ik wat, behalve over Europa) van de baan is. Nog even en politici durven gewoon weer te zeggen dat ze er meer verstand van hebben dan de mensen op straat. Die hele democratische vernieuwing kan mij niet snel genoeg teruggedraaid worden. In zeker opzicht zijn juist de voorstanders van een referendum laf, omdat zij hun standpunt laten afhangen van de vaak ondeugdelijke redeneringen van de meerderheid. Stellen dat die het “nu eenmaal” voor het zeggen heeft, is veel te gemakkelijk en maakt het hele beroep van politicus feitelijk obsoleet.
Beste iamzero,
het aardige van het EU-referendum was juist dat het over alles ging, en dat Europa meer dan ooit in het Nederlandse bewustzijn doordrong. Het is paradoxaal dat we (’winnaars’ én ‘verliezers’) daardoor allemaal een beetje meer Europeaan zijn geworden. Een referendum is misschien minder belangrijk vanwege zijn uitslag dan vanwege zijn digitale debatkarakter: het is een breed maatschappelijk debat dat op scherp wordt gezet door een duidelijke deadline met een ja-of-nee keuze. Het bovenstaande was wel een beetje fortuynistisch van toon, maar ik ben helemaal niet het soort populist dat vindt dat de meerderheid het voor het zeggen heeft of gelijk heeft. Integendeel: een referendumdebat is er voor een deel voor weldenkende en zelfbewuste elites om hun visie te testen en ‘het volk’ hiervan te overtuigen. Die laatste dingen: visie en overtuigingskracht (wat mij betreft pro-Europa) ontbraken schromelijk in de vorige referendum-oefening.
Daar ben ik het op zich best mee eens, het is de politici inderdaad niet gelukt om het volk ervan te overtuigen dat die grondwet het beste voor ons was, en dat mogen ze zich aanrekenen. Maar kom op, vijftig jaar lang zijn diplomaten op het hoogste niveau bezig om zo’n tekst op te stellen, en dan gaan we aan Jan Lul vragen wat hij ervan vindt. En die is dan tegen omdat hij een hekel heeft aan Balkenende en Balkenende voor is.
@dick
Kras stukje, en je legt op veel punten de vinger op de zere plek! Soms vind ik het wat doorslaan, zo is het stemsysteem echt al ettelijke jaren oud en wordt het nu als argument aangehaald voor de conspiracy theorie STOP Pronk, da’s dus niet het geval. Dat het in praktijk zo heeft gewerkt lijkt me onomstreden. Ik vind het echter, zeker in het geval van een partijvoorzitter, niet verkeerd dat het iemand is met een breed draagvlak in een partij (ipv uit een uiterste vleugel).
Niettemin als ik jouw optelsom zo bekijkt, krijg je behoorlijk de indruk dat een aantal zaken gierend uit de bocht dreigt te lopen. Dat gaat me als sociaaldemocraat aan het hart. Maar ook voor mensen waarvan het hart wel links zit, maar geen sociaaldemocraat zijn, lijkt me dit geen positief teken.
Wat kan namelijk het gevolg zijn: een politiek landschap als een kameel, in het midden leeg en aan de uiteinden de PVV/Verdonk en de SP (eigenlijk de uiteinden van jouw hoefijzer!). Een aanlokkelijk perspectief? Als een partij links van het midden wegvalt, dan is dat het einde van de brede volkspartijen, inclusief hun bindende en integrerende functie. Links wordt verdeeld door aan de ene kant de vrijzinnig, libertairen (GroenLinks/Waterland) en aan de andere kant populistisch-links a la SP. Ik zou me bij beide niet thuisvoelen, maar wanneer dat gebeurt, weet je van tevoren dat geen van beide stromingen echt een vuist kan maken, links als totaal gaat dan verliezen…..
Maar Dick geldt voor jou niet hetzelfde als wat Marcia over Paul Kalma stelt:
“Maar hij heeft ook het voorrecht dat hij (nog) nooit in de zompige klei heeft hoeven wroeten. Dapper dan ook dat hij zijn schrijftafel aan de Keizersgracht heeft verruild voor het Binnenhof.” Lees voor Keizergracht, Zoutkeetgracht…?
Beste León,
mijn laatste zinnetje is geen vrijblijvende uitsmijter. Tussen SP en VVD is ruimte voor een nieuwe vrijzinnig-democratische beweging/partij die het beste van GroenLinks, D66 en de PvdA in zich verenigt en die een vuist maakt tegen het communitarisme en het neonationalisme van links én van rechts. Een nieuwe Vrijzinnig-Democratische Bond die de radicale kansengelijkheid, de culturele vrijzinnigheid en de democratische vernieuwing als uitgangspunten neemt. En die een nieuwe politieke stijl introduceert, die meer ruimte biedt aan politiek individualisme. Mijn goede vriend Paul Kalma moet uitkijken dat hij niet door de partijdiscipline aan het Binnenhof wordt vermalen. Er wordt aan gewerkt!
Minder theorie in de politiek en meer praktijk. Ambitie ipv filosofie. Het heeft niks met spruitjeslucht te maken maar ik moet het toch even kwijt, het was vroeger in dat opzicht beter. Te veel mensen met een kort geheugen proberen de politiek daar uit te vinden waar hij al eens uitgevonden is; in links rechts libertair vrijzinnig en weet ik wat allemaal. Die basis is altijd goed voor een denktank, niet meer voor een partij. Het is tijd dat de democratie een echte democratie wordt ipv een partijen democratie. Niet doordat “Jan lul” (citaat zie boven) over alles mee moet stemmen. Aub niet zeg, dan krijgen we een coca cola republike à la USA, iets wat we door de invloed van de media toch al teveel zijn geworden. Maurice de Hondt als Premier zeker! Nee, ik bedoel dat we burgers met een sociale loopbaan in de kamer moeten zien te krijgen. Politiek mag geen loopbaan meer zijn, het moet een samenspel worden van raad van bestuur (bestuurlijke vaklui) en van de aandeelhouders (vertegenwoordigers van u en mij, die hun belangen toesten aan de daden van de raad van bestuur). Het bizarre is dat we van de slager op de hoek meer qualiteitsbewustzijn en vakkennis verwachten dan van de politici in de 2 de kamer en vervolgens hale we daar de kabinetsleden uit, kan niet kloppen toch? Als we bereid zijn de politiek opnieuw te definieren losen we veel van de partijpolitiek problemen op en hebben weer tijd voor de bijstandsmoeder die (nog) steeds niet weet hoe ze de neiuwe schooltal van haar kind moet betalen en voor de kapotte billen van opa. De plannen voor een dergelijke reformatie van ons bestuurlijke apparaat liggen al klaar. Het is verbazingwekkend hoeveel gezond denkende mensen het hiermee eens zijn, het is tijd om ons op te maken voor een vrij en vooruitstrevende politiek, de volgende verkiezingen zouden er wel eens sneller aan kunnen komen dan we denken. Welke burgers doen mee?
Francois
Dag Dick,
Ik ben het in grote lijnen eens met jouw analyse, maar zou graag een kanttekening willen plaatsen bij het slot van je stuk. Je zegt: “Politieke individualisten en zelfdenkers leggen dramatisch het loodje (…) In dit opzicht is Nederland geen democratie. En daar moet wat aan gedaan worden.”
Wat ik interessant vind, is het idee dat die eigenzinnigheid waar je het over hebt, niet alleen een product is van een (politieke) cultuur, maar ook van de sociale psychologie van mensen. Volgzaamheid of eigenzinnigheid zijn in zekere zin ook karaktereigenschappen, die zelfs een genetische basis zullen hebben.
Dit idee moet uiteraard niet leiden tot een fatalistische houding. Maar wat het wel kan doen, is duidelijk maken dat er niet zomaar ‘wat gedaan moet worden’. In plaats daarvan moet er steeds weer opnieuw, en onvermoeibaar, aan gewerkt worden om politici en burgers mondig te maken.
Binnen vrijzinnige partijen met een levendige debatcultuur zal dit niet zo moeilijk zijn. Een persoonlijkheidstoets zal uitwijzen dat dat verzamelbakken zijn van mensen met een soortgelijk karakter: open voor verandering, diversiteit, en ambiguiteit. Maar wanneer het gaat om de democratie als geheel, is dat lastiger. Een groot deel van de mensheid neigt, gegeven onze natuur, toch voortdurend naar confirmisme. De Verlichting – de bevrijding van onze zelf verkozen onmondigheid – is geen gelopen race, en zal dat nooit zijn.
Dat neemt niet weg dat de strijdbare toon van jouw stuk, Dick, op dit moment van grote waarde is.
[...] met vriendelijke toestemming overgenomen uit “De Partij van de Arbeid verziekt de politiek” (link) Auteur: Dick Pels (1948) (e-mail )Socioloog, freelance publicist, o.a. auteur van het Progressief [...]
Beste Dick,
Ik ben benieuwd wat er uit de hoge hoed komt! En vooral naar waar de nieuwe coalitie van de vrijzinnigen mee op de proppen komt. Dit zou tot nieuwe breukvlak binnen links kunnen leiden. Volgens mij zou dat geen gunstige ontwikkeling zijn omdat de verschillende leefwerelden binnen links dan niet meer met elkaar in aanraking komen.
Zie bijvoorbeeld een onderzoek over de situatie in België (http://www.vub.ac.be/TOR/main/publicaties/downloads/t2002_49.pdf ). De conclusie is een interessante kluif voor jouw vrijzinnige beweging in wording:
“Linkse herverkaveling kan ook gedacht worden in een aparte specialisatie naar de twee sociale klassen met linkse affiniteiten. Theoretisch leidt dit tot een herverkaveling naar twee linkse partijen. Ten eerste, een partij die zich
hoofdzakelijk richt op de nieuwe middenklasse en zich voornamelijk profileert met linkse of progressieve standpunten op de nieuwe breuklijn. Deze partij zou het bestaande electoraat van Agalev, evenals bepaalde delen van SP.A en Spirit kunnen aanspreken. Ze zou zich sterk kunnen verankeren in het links-progressieve kavel. Daarnaast zou een
travaillistische partij zich specifiek kunnen richten op mensen onder aan de sociale ladder. Ideologisch zou deze partij zich dan voornamelijk concentreren op de sociaal-economische breuklijn door er op toe te zien dat de gelijkheidsverzuchting die leeft bij haar achterban gekoppeld blijft aan
een steun voor een sociale, linkse, interventionistische politiek. Op de nieuwe breuklijn zou deze partij dan een gematigde (centrum-)positie kunnen innemen. Deze partij zou zich kunnen concentreren op het kavel van de traditionele collectivisten en – indien ze er in zou slagen politiek
verweesde laagopgeleiden een project aan te bieden – kan ze mogelijk ook een deel van de populisten en de petit-bourgeois “bekeren” en zo het Vlaams Blok wind uit de zeilen nemen.
Een dergelijke linkse herverkaveling zou wellicht een verdere scheiding van de sociaal-economische en de nieuwe breuklijn in de hand werken. Het gekende dilemma waar veel Europese sociaal-democratische partijen mee worden geconfronteerd wordt hiermee opgelost, maar het kan tevens leiden
tot een aantal onbedoelde gevolgen. Een nieuw-linkse partij die weinig aanhang kent onder sociaal kwetsbare bevolkingscategorieën maakt veel kans om sociale bekommernissen uit het oog te verliezen. Hierdoor dreigt ze
haar linkse profiel te verliezen om op sociaal-economisch vlak terecht te komen in een sowieso al overbevolkt centrum. Anderzijds geldt ook dat een linkse travaillistische partij die sterk focust op de sociaal kwetsbare bevolkingscategorieën behoedzaam moet zijn om op de nieuwe breuklijn niet
in rechts vaarwater terecht te komen. Vooral toegevingen aan de harde instrumentalistische kanten van de nieuwe breuklijn zijn riskant, omdat deze een cynisch maatschappijbeeld aanzwengelen en hierdoor het draagvlak van de solidariteit en dus het eigen ideologisch project ondergraven.”
Ook de onlangs jammer genoeg, overleden Richard Rorty waarschuwde de Amerikaanse ‘Liberals’ in zijn Achieving Our Country (http://en.wikipedia.org/wiki/Achieving_Our_Country ) , ‘Jan Modaal’ zich niet van zich te vervreemden en over te laten aan de populisten (daar meestal van rechts). Het feit dat ‘Jan Modaal’ hier al enkele keren ‘Jan Lul’ wordt betiteld lijkt me een kleine vingerwijzing…..
Vr. gr.
Léon
Nog even de link naar het belgisch onderzoek:
http://www.vub.ac.be/TOR/main/publicaties/downloads/t2002_49.pdf
Het gaat er nou juist om te stoppen met te denken in termen van links en rechts. Iedereen kan op zijn klompen aanvoelen dat links en rechts geen van beiden kunnen claimen dat hun oplossingen altijd het beste zijn. De beperkende partijpolitieke kaders verhinderen de knoeiers in Den Haag om de beste oplossingen voor dit land te vinden. Dat is niet te verkroppen en een zwijgende meerderheid is die mening toegedaan.
Wat de stelling ‘we krijgen de regering die we verdienen’ betreft: in 2002 dreigde de revolte die dit land nodig heeft, maar dit gevaar – dat volgens mij democratie heeft (en niet populisme) – is letterlijk de nek omgedraaid.
Beste Richard,
je hebt gelijk dat individualisme en vrijzinnigheid niet zomaar kunnen worden ‘gemaakt’. Mensen verschillen in de mate waarin zij dit individualisme kunnen ‘uithouden’. De meesten verlangen naar zekerheid, en het bieden van zekerheden aan bange mensen is zo’n beetje de samenvatting van het huidige politieke programma van de PvdA. Maar dat is een kleinburgerlijk ideaal dat geen recht doet aan de traditie van het cultuursocialisme, dat het bereiken van materiële zekerheden altijd beschouwde als een tussenstation op weg naar een hogere en betere vorm van leven. Cultuur (denk aan Jacques de Kadt en Joop den Uyl) heeft alles te maken met het op een positieve manier aangaan van de risico’s van het leven en de wereld. Een groot deel van de mensheid neigt inderdaad naar conformisme (denk aan het ook in Nederland voortwoekerende neonationalisme). De nonconformisten en vrijzinnigen moeten daarom in de cultuur en de politiek voldoende ruimte krijgen om de conformisten permanent uit te kunnen dagen. Zij moeten de drang naar zekerheid (ook in zichzelf) respecteren en daaraan tegemoet komen, maar steeds een verderliggend ideaal blijven belichamen. Zij moeten dus een elite durven zijn die de voorwaarden schept waaronder gewone mensen wat meer individualistisch en vrijzinnig kunnen worden.
En Léon: groot dilemma dat veel met bovenstaande te maken heeft, maar ik ga eerst even die Belgische tekst lezen.
@Sjoerdmans: wat jij hier verkondigt is inderdaad populistisch: ‘de knoeiers in Den Haag’ tegenover de ‘zwijgende meerderheid’ in het land. Dat is in mijn ogen een veel te simplistische voorstelling van zaken. De werkelijkheid is complexer, besturen is een ingewikkelde aangelegenheid. Daarnaast bestaat die zwijgende meerderheid helemaal niet, die is veel pluralistischer dan menig populist wil doen geloven.
Daar kwamen die jongens van de LPF in 2002 ook achter: die pafferige mannetjes met hun stropdassen die de ‘zakkenvullers in Den Haag’ wel even zouden laten zien hoe ‘het volk van Nederland’ erover dacht. Nou we hebben gezien waar dat toe heeft geleid: een gigantische puinhoop, onderling geruzie, zakkenvullerij, gescheld en gerotzooi. Het is natuurlijk lekker gemakkelijk om het slachtoffer uit te gaan hangen en te verkondigen dat de LPF-revolte door ‘Den Haag’ de nek om is gedraaid, maar dat klopt gewoon feitelijk niet. De LPF heeft alle ruimte van de politiek gekregen, niks geen cordon sanitaire. De partij heeft zichzelf te gronde gericht. Waarom? Omdat je Nederland niet regeert vanachter je borreltafel. Daarom.
@Dylan: De LPF heeft niets met Fortuyn te maken. Dus dat aanvoeren als argument dat besturen complex is, is grote onzin. Fortuyn zou als eerste toegegeven hebben dat de lijst LPF bestond uit charlatans en gelukzoekers.
Wat populisme betreft hebben zij die daar de mond vol van hebben daar zelf het hardst aan meegedaan. Zelfs op een volstrekt onacceptabele manier. Hoe was het ook weer? De premier van dit land (!) die mij, de burger, waarschuwde om niet op Fortuyn te stemmen, omdat deze asociaal was. Wie kanker zou krijgen, zou door Fortuyn aan zijn lot worden overgelaten. Vergelijkingen met Le Pen, Hayder, Eichmann. Hoe populistisch wil je het hebben?
De burger is niet dom, grillig en onvoorspelbaar. Dat is precies waar de linksgeorienteerde elite kennelijk bang voor is. Toen Fortuyn geliquideerd werd, stond hij op 38 zetels in de peilingen. Hoezo, geen zwijgende meerderheid? Maar omdat de emeritus hoogleraar Staats- en bestuursrecht S.W. Couwenberg er voor geleerd heeft verwijs ik je graag naar de volgende analyse: http://www.vrijzinnigalternatief.nl/artikel%20couwenberg.htm .
Zodra er een serieus alternatief komt voor de huidige politiek, waarbij wel sprake is van een visie op dit land en de burger wel serieus genomen wordt, is het over en sluiten voor de huidige partijpolitiek. Of het nou gaat om de PVV of de PvdA, we zullen nog zien wat er gebeurt als de zwijgende meerderheid aan het woord komt.
@Sjoerdmans: Zo ken ik er nog wel een paar. Jezus was goed, maar Paulus, ja, die is verantwoordelijk voor al het slechte in het Christendom. Marx was goed, maar Lenin en Stalin, die hebben het marxisme kapot gemaakt. Onzin natuurlijk: als je een levensbeschouwelijke of politieke stroming wil afrekenen, dan moet je dat niet op basis van de theorie alleen doen, maar ontkom je er niet aan om de praktische uitwerking ook mee te nemen. En Jezus mag dan gekruisigd zijn voor onze zonden, Marx armetierig gestorven en Fortuyn ‘gedemoniseerd’ en vermoord, dat maakt hun leer niet meer waar. Dat doet alleen de praktijk. En die praktijk is – wat de LPF betreft- niet om over naar huis te schrijven.
Populisme heeft voor mij te maken met eenvoudige reducties als ‘de burger’ en ‘de politiek’ en dan vooral de mate waarin die als in tegenstelling tegenover elkaar worden gezet. Ik geloof dat ‘de burger’ niet bestaat: er zijn alleen individuen met verschillende meningen. Dit pluralisme geldt ook voor de politiek. Als een LPF’er (Fortuyn incluis) zegt te spreken namens ‘het volk’ of ‘de burger’ van Nederland dan vind ik dat getuigen van een enorme overmoed. Not in my name, please!
http://www.planet.nl/planet/show/id=62967/contentid=880699/sc=00e0d0
De PVV groter dan de PvdA en het vertrouwen in Balkenende en het kabinet verder gedaald. Need I say more?
Het punt is nu juist dat we aan de uitwerking nooit zijn toegekomen. Nu doen alsof de LPF de uitwerking ter hand heeft genomen – en er inderdaad een zooitje van heeft gemaakt – is onzin en gespeelde domheid. Want dat snap je vast zelf ook wel.
En, was het maar zo dat er eens iemand was die sprak namens de burger. De burger bestaat, ik spreek hem iedere dag.
Nee sjoerdmans, you needn’t say more. Blijf vooral denken dat we nog nooit aan de uitwerking zijn toegekomen, blijf vooral achter de ego’s aanlopen die zeggen namens gans het volk te spreken, en blijf dan ook keer op keer weer teleurgesteld worden in de uitwerking.
Het is nogal makkelijk schelden vanaf de zijlijn, maar in het centrum van de macht gearriveerd zullen er toch echt coalities gesmeed moeten worden, en dan blijft er van dat spreken namens het hele volk weinig over. Tot die tijd zullen de schreeuwers makkelijk scoren in de peilingen (zie Fortuyn, zie de SP, zie Wilders) en degenen tegen wie hun geschreeuw gericht is (alles is de schuld van de PvdA) steeds verder wegzakken. Maar als puntje bij paaltje komt, is de bereidwilligheid om concessies te doen (zie de SP) vrijwel nihil, en dan kom je er niet – dat is ook democratie.
Het is spijtig dat mensen kunnen blijven geloven dat het onder Fortuyn allemaal heel anders was gegaan; dat was het niet, maar dat is helaas niet meer te bewijzen.
‘Keer op keer teleurgesteld worden in de uitwerking’? We hebben sinds Den Uyl ruim 35 jaar te maken met zoutloze socialistische of sociaal democratische partijpolitiek. We hebben het poldermodel uitgevonden. We zijn de meesters van het compromis, de middelmaat als maatstaf.
De reden dat ik warm voorstander was van Fortuyn, maar scherp tegenstander van de PVV en de SP, is dat Fortuyn nu juist geen schreeuwer was, maar een genuanceerd alternatief geluid had (en dat ook nog eens vanuit een visie!). Maar die nuance is er door de linksgeorienteerde politiek en media uitgeslagen. Op een manier die niet eerder vertoond is in dit land.
De reden dat de PvdA zakt in de peilingen, heeft niets met de schreeuwers van links en rechts te maken, dat ligt aan de PvdA zelf. Jacques Tichelaar heeft opeens geen behoefte meer aan een referendum over het Europese verdrag, Wouter Bos heeft het niet meer over de topinkomens en heeft geen behoefte meer aan een onderzoek naar de invasie in Irak. Dat is volkomen ongeloofwaardig en dus politieke zelfmoord. Zo zorgt de PvdA er geheel zelf voor dat de PVV en de SP groter worden. En daar schiet Nederland niets mee op.
Blijf vooral geloven in het huidige politieke bestel. In een steeds sneller en drastischer veranderende wereld is dit bestel verre van goed genoeg om het hoofd boven water te houden.
@Sjoerdmans: Tegen zoveel slachtofferdenken kan inderdaad geen redelijke discussie meer op. Het ligt allemaal aan de anderen, aan dat monolitische bouwwerk: ‘de linkse kerk’ en vooral niet aan de Fortuynisten zelf. Het lijkt wel of het narcisme van Fortuyn en het daarbij behorende gebrek aan enige zelfkritiek op zijn aanhangers overgeslagen is. Als je tenminste een positief ding over de PvdA kan zeggen is dat daar nog voortdurend kritiek vanuit de eigen gelederen wordt gegeven en dat daar ook over wordt gedebatteerd. En dat geldt ook voor Groen Links (voor de SP niet trouwens). Links komt er in dat opzicht een stuk beter vanaf dan de populistische puinhopen van Pim.
Hoe is het mogelijk om zo de wereld op zijn kop te zetten. De PvdA verliest wederom in de pijlingen en dat ligt dan niet aan de PvdA, dat ligt aan de schreeuwers. Over de schuld buiten jezelf zoeken gesproken.
Ik kan helaas niet zelfkritisch zijn, want er is geen partij (ook en vooral geen LPF) die mijn opvattingen vertegenwoordigt. Dus welke partij moet ik nou kritisch tegen het licht houden?!
En Dylan, ik hoef je toch niet uit te leggen dat voorstander van Fortuyn zijn heel wat anders is als voorstander van de LPF zijn. Kom op, zo moeilijk is dat niet.
Pijlingen…tsja.
En we hebben dus te maken met zoutloze partijpolitiek. Nou, prima toch, zou ik zeggen. Ik zou zo snel geen vijf landen op deze aardkloot kunnen noemen waar het beter toeven is dan hier. Hebben die zoutloze partijen toch maar mooi geflikt.
Tot vijf jaar geleden dan, want sindsdien is het wat mij betreft pas een stuk minder aangenaam geworden. De revolutie van 2002: van een tolerant land waar de hele wereld een voorbeeld aan nam in rap tempo verworden tot een land van egoïsten met grote waffels.
Klop, klop. Wakker worden. Niet in de gaten dat de wereld drastisch aan het veranderen is? Misschien eens een idee om over de toekomst na te denken? Redden we het dan met onze compromissencultuur?
Inderdaad is Nederland in 2002 een ander land geworden. Dat komt omdat heren als Kok, Melkert en Van Dam ongekende praktijken hebben uitgehaald en hun politieke tegenstander leugenachtig hebben neergezet als ultrarechts of een nazi en daarmee volstrekt onverantwoordelijk met hun publieke verantwoordelijkheid zijn omgegaan. En dat is geen interpretatie, maar een feit.
Het “lijderschap” van Wouter Bos. Is dat een spellingsfout of een taalgrapje? Het begint zo langzamerhand inderdaad meer op lijden dan op leiden te lijken.
wat te denken van het “lijderschap” van Nederland onder deze politici?
@Dick,
“De tocht naar het onbekende” voorschrijven lijkt me een contradictio in terminis! Volgens mij is het cultuursocialisme, zowel in de christelijke Banning variant of de vrijzinnige De Kadt variant, niet vrij van een behoorlijke dosis “ïk weet wel wat goed voor u is”.
Ik vind dit soort zaken altijd van de juiste toon afhangen, je slaat namelijk heel snel de plank mis. De afsluiter vond ik perfect: de voorwaarden schept waaronder gewone mensen wat meer individualistisch en vrijzinnig kunnen worden. Dat is meer verleiden, prikkelen, en laat ook nog een keuze open. De zin “op weg naar een hogere en betere vorm van leven” vind ik eerder nuffig. Wat blijft dan de spiegel en de zelfironie?
En acht als je het over kleinburgerlijke waarden heb denk ik altijd aan mijn grootouders, keihard werken voor een niet echt royaal bestaan. Die waren al lang blij dat ze op den duur een kleinburgerlijk bestaan konden opbouwen. De (post) ’68 ers met hun dédain voor ‘het klootjesvolk’ beschikken niet altijd over het juiste inlevingssvermogen (voor een deel ook gekleurd door de levensstijl van de hogere middenklasse ….). Mensen, met al hun omstandigheden, in hun waarde laten lijkt me belangrijk!!!
En waar gaan die zogenaamd ‘bange mensen’ naar toe als ze de bij de PvdA geen gehoor vinden, juist naar de boze meneren (wat dan zijn het meestal) van populistisch links en rechts. Tel uit je winst!
heb= hebt (ben geen randstedeling dus daar lag het niet aan